Χρονολογία:
Παρμενίδης
Ο Παρμενίδης ο Ελεάτης (αρχές 5ου αιώνα π.Χ.) είναι ο φιλόσοφος που άλλαξε ριζικά τον ρου της ελληνικής σκέψης, στρέφοντας το ενδιαφέρον από την κοσμολογία στην οντολογία. Σε πλήρη αντίθεση με τον Ηράκλειτο, υποστήριξε ότι η αλλαγή είναι αδύνατη και ότι η πραγματικότητα είναι μία, αδιαίρετη και ακίνητη.
Στο διδακτικό του ποίημα «Περί Φύσεως», περιγράφει το ταξίδι του σε άρμα προς τη θεά της Αλήθειας, η οποία του αποκαλύπτει δύο δρόμους έρευνας: την «Οδό της Αλήθειας» και την «Οδό της Δόξας» (γνώμης). Η θεμελιώδης αρχή του είναι: «Το Είναι υπάρχει, το Μη Είναι δεν υπάρχει». Επειδή το μηδέν δεν υπάρχει και δεν μπορεί να νοηθεί, είναι αδύνατο κάτι να γεννηθεί από το τίποτα ή να χαθεί στο τίποτα. Άρα, δεν υπάρχει γένεση και φθορά.
Ο Παρμενίδης περιέγραψε το Είναι (το Ον) ως αγέννητο, ανώλεθρο, ολόκληρο, μονογενές, ατρεμές (ακίνητο) και τέλειο, παρομοιάζοντάς το με καλοτορνευμένη σφαίρα. Οτιδήποτε άλλο (κίνηση, αλλαγή, πολλαπλότητα, χρώματα) ανήκει στον κόσμο της «Δόξας», δηλαδή της απατηλής γνώμης που βασίζεται στις αισθήσεις. Οι αισθήσεις μας εξαπατούν δείχνοντάς μας έναν κόσμο που αλλάζει, ενώ η λογική (ο Λόγος) αποδεικνύει ότι η πραγματικότητα είναι αναλλοίωτη.
Η σκέψη του Παρμενίδη εισήγαγε για πρώτη φορά την αυστηρή λογική απόδειξη στη φιλοσοφία. Το δίλημμα που έθεσε (Είναι ή Μη Είναι) ανάγκασε όλους τους μεταγενέστερους φιλοσόφους (Εμπεδοκλή, Αναξαγόρα, Δημόκριτο) να προσπαθήσουν να «σώσουν τα φαινόμενα», δηλαδή να εξηγήσουν την κίνηση χωρίς να παραβιάσουν τους λογικούς κανόνες που έθεσε ο Ελεάτης φιλόσοφος.
ΑΛΗΘΕΙΑ ΑΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΑΔΑ ΕΙΝΑΙ ΕΛΕΑ ΕΛΕΑΤΕΣ ΕΛΕΑΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΚΑΤΩ ΙΤΑΛΙΑ ΛΟΓΙΚΗ ΜΟΝΙΣΜΟΣ ΟΝΤΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΜΕΝΙΔΗΣ ΠΡΟΣΩΚΡΑΤΙΚΟΣ ΤΟ ΟΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ
Links